Twee archeologen aan het werk bij de opgraving bij De Gast Zuidhorn

Eerste archeologielezing over bewoningsgeschiedenis van De Gast

Vreemde gasten op De Gast

wat archeologisch onderzoek ons vertelt over de geschiedenis van Zuidhorn

Ook deze winter organiseert Erfgoed in Groningen, in samenwerking met het Platform Archeologie & Publiek, de betrokkenTwee archeologen aan het werk bij de opgraving bij De Gast Zuidhorn erfgoedinstellingen en de sprekers, lezingen over archeologie.

De eerste archeologielezing van 2026 is op donderdag 29 januari om 20:00 uur in Museum Wierdenland. Hans Veenstra, archeoloog bij De Steekproef, vertelt in deze lezing over archeologisch onderzoek op De Gast, een keileemrug in Zuidhorn in de gemeente Westerkwartier. Locatie is daarom ook het eveneens Westerkwartierse Museum Wierdenland in Ezinge.

Lange tijd werd gedacht dat de bewoningsgeschiedenis van De Gast niet verder terugging dan de vroege middeleeuwen. De laatste jaren hebben verschillende archeologische onderzoeken aangetoond dat de flanken van deze keileemrug al sinds de midden-ijzertijd volop in gebruik waren. Dat is dus bijna duizend jaar eerder dan werd gedacht.

Hans Veenstra vertelt zowel over wat deze archeologische onderzoeken ons opleveren aan kennis als wat er bij de uitvoering van een archeologisch onderzoek komt kijken.

Praktische informatie

  • Datum: donderdag 29 januari 2026
  • Onderwerp: Archeologisch onderzoek in Zuidhorn, door Hans Veenstra (archeoloog bij De Steekproef)
  • Locatie: Museum Wierdenland, Van Swinderenweg 10, 9891 AD Ezinge
  • Aanvang: 20:00 uur, inloop vanaf 19:30 uur

De toegang is gratis, maar aanmelden is verplicht.

Persinformatie

Download hier het persbericht en bijbehorende afbeelding:

Nieuw inspiratiedocument Streektaal en Erfgoed

Inspiratiedocument ‘Streektaal en Erfgoed’ toont hoe erfgoedinstellingen streektaal kunnen versterken

De Drentse, Groningse, Stellingwerfse, Sallandse, Twentse, Achterhoekse en Veluwse streektaalorganisaties presenteren het nieuwe inspiratiedocument Erfgoed & Streektaal. In deze publicatie laten zij zien hoe erfgoedinstellingen een actieve rol kunnen spelen in het versterken en zichtbaar maken van streektaal.

Betekenisvolle plek in de publieke ruimte

In het document staan voorbeelden en praktische ideeën om streektaal een duidelijke en betekenisvolle plek te geven in de publieke ruimte. Musea, archieven en historische verenigingen vinden hier inspiratie om hun publiek te betrekken met streektaal in programmering, communicatie en publieksactiviteiten.

Samenwerking erfgoed- en streektaalorganisaties

Het inspiratiedocument is ontstaan uit een gezamenlijke brainstorm met medewerkers van erfgoedinstellingen en streektaalorganisaties. De inzichten uit deze sessie zijn aangevuld met aansprekende voorbeelden uit verschillende Nedersaksische regio’s. Van taalmarkeringen in tentoonstellingen tot meertalige audiotours en van streektaalroutes tot creatieve projecten in de openbare ruimte: het document laat zien hoe veelzijdig en krachtig de inzet van streektaal kan zijn.

“Streektaal heeft de kracht om mensen direct te verbinden met de geschiedenis, identiteit en leefwereld van een regio. Door de taal zichtbaar en hoorbaar te maken, wordt erfgoed voor een breder publiek herkenbaar en toegankelijk,” aldus de initiatiefnemers.

Handvatten

Het inspiratiedocument biedt concrete handvatten voor erfgoedprofessionals en wil hen uitnodigen om nieuwe activiteiten met streektaal te ontwikkelen. Het laat bovendien zien hoe samenwerking tussen taal- en erfgoedinstellingen kan leiden tot verrassende projecten en vernieuwend publieksbereik.

Initiatiefnemers

De totstandkoming van het document is een initiatief van de samenwerkende streektaalorganisaties: Erfgoed in Groningen, Huus van de Taol, Overijsselacademie, Stellingwarver Schrieversronte en Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers (ECAL).

Bekijk hier het inspiratiedocument Streektaal & Erfgoed.

Drents succes bij Erfgoedvrijwilligersprijs 2025

Vrijdag 12 december is de Erfgoedvrijwilligersprijs 2025 uitgereikt tijdens een feestelijke ceremonie in de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. Onze buurprovincie Drenthe viel daarbij in de prijzen: het Industrieel Smalspoor Museum werd bekroond als runner-up en ontving een cheque van 5.000 euro.

Over de erfgoedvrijwilligersprijs

De Erfgoedvrijwilligersprijs, ingesteld door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, zet jaarlijks het onmisbare werk van erfgoedvrijwilligers in het zonnetje. Minister Gouke Moes (OCW) benadrukte tijdens de uitreiking dat erfgoed mensenwerk is: vrijwilligers zorgen ervoor dat gebouwen, objecten, kennis en ambachten behouden blijven én beleefd kunnen worden.

Industrieel Smalspoor Museum Erica

Het Industrieel Smalspoor Museum werd door de jury geprezen om de grote inzet en deskundigheid van het vrijwilligersteam, dat industrieel erfgoed toegankelijk en levend houdt voor een breed publiek. Met het prijzengeld kan het team deels investeren in kennisoverdracht binnen het vrijwilligerswerk.

De eerste prijs ging naar de Toneelgroep van het Streekmuseum Goeree-Overflakkee. Ook Stichting Heerlijkheid Vijfheerenlanden eindigde als runner-up.

Wij feliciteren alle winnaars, en het Industrieel Smalspoor Museum in het bijzonder, van harte met deze welverdiende erkenning!

Hoe werd Groningen bestuurd?

Lezingenreeks biedt inkijkje in 200 jaar provinciebestuur in Groningen

In januari gaat in Groningen een nieuwe reeks publiekslezingen van start over twee eeuwen provinciaal bestuur. Onder de titel Voortgang & Tegenwind belichten deskundigen een grotendeels onbekend maar verrassend rijk onderdeel uit de Groninger geschiedenis. De reeks bestaat uit tien lezingen, verdeeld over het voor- en het najaar. Elke lezing vindt plaats op een bijzondere (erfgoed)locatie in de provincie Groningen.

Voortgang & tegenwind

De lezingen zijn gebaseerd op het boek Voortgang & Tegenwind: 200 jaar provinciaal bestuur in Groningen dat recent verscheen bij Uitgeverij Passage. In de reeks komen thema’s aan bod als macht en bestuur, democratisering, milieubeleid, grote infrastructurele projecten en de rol van invloedrijke bestuurders.

Dubbele achternamen

De aftrap van de serie vindt plaats op 28 januari in Museum Nienoord. Deze eerste lezing richt zich op de wereld van aristocraten en notabelen, die lange tijd het provinciebestuur domineerden. Hoogleraar moderne geschiedenis Dirk Jan Wolffram (RUG) neemt ons mee in dit fascinerende verleden. Daarnaast komt Marjolein van Panhuys aan het woord, voorzitter van de Nederlandse Adelsvereniging. Zij biedt vanuit familie- en erfgoedperspectief een uniek inkijkje in deze wereld van Groninger elite en bestuurspraktijk.

Diverse invalshoeken

De overige negen lezingen verdiepen zich in thema’s als de opkomst van vrouwen in het provinciebestuur, de omgang met milieuproblemen, de veranderende rol van de commissaris van de Koning(in) en de sociaaldemocratische regentencultuur in Groningen.

De reeks wordt georganiseerd door Erfgoed in Groningen in samenwerking met de Rijksuniversiteit Groningen en de Provincie Groningen. Kijk voor meer informatie en aanmelden op www.erfgoedpartners.nl/agenda