Op kerstavond 1717 werd het noordelijk kustgebied getroffen door de grootste natuurramp die Nederland in de afgelopen vier eeuwen heeft gekend. Grote delen van Groningen, maar ook van Friesland, Midden- en Zuidwest-Nederland, Noord-Duitsland en Denemarken overstroomden, nadat de dijken onder het stormgeweld waren bezweken. De Kerstvloed eiste duizenden mensenlevens; tienduizenden stuks vee verdronken en ook de materiële schade was enorm. Het herstel van de dijken zou nog jaren duren, maar leidde wel tot een revolutie in de kustverdediging.

Onder de noemer ‘Kerstvloed 1717’ organiseerde Erfgoedpartners een symposium, dat werd gehouden op zaterdag 10 december 2016 bij het Hogeland College te Warffum. Een jaar te vroeg, zou u kunnen denken, maar niets was minder waar. Aan de vooravond van een jaar vol activiteiten wilden we een goede inhoudelijke aftrap geven. De Kerstvloed was niet zozeer een gevolg van een zware storm en zwakke dijken, maar ook de weersomstandigheden waren uitzonderlijk. Voor iedereen die wil weten in welke omstandigheden deze ramp zich kon voltrekken, werd dit symposium gehouden.

Programma

Het ochtendprogramma stond onder leiding van Mathijs Deen (programmamaker voor de VPRO en auteur van het boek De Wadden). Historicus Hidde Feenstra gaf een historisch overzicht van de gevolgen van de stormvloed op basis van bronnen; Ton Lindemann (meteoroloog) had een reconstructie gemaakt van de weersomstandigheden rond Kerst 1717; Simon Kadijk (directeur [kerken]verzekeraar Donatus) vertelde een verhaal over de impact van de tsunami in India in relatie tot zijn door de Kerstvloed omgekomen voorouders in Westernieland; Ate Wijnstra (projectmanager van het Waterschap Noorderzijlvest) besloot met een presentatie over dijkbouw in verleden, heden en toekomst, vervaardigd in samenwerking met Peter van Dijken.

Voor het middagprogramma konden mensen zelf in beweging komen. In t Zielhoes te Noordpolderzijl bezong Alex Vissering de Wadden. Ook de band ‘De Haip’ liet van zich horen. Voorts waren er verhalen over stormen en dijkbewaking door de laatste sluiswachter van Noordpolderzijl, Jan Schoonveld, en vertelde Graaf Clancarty (1668-1738) over zijn verblijf op Rottum en zijn vlucht na de stormvloed naar ‘Groot Zeewijk’ in de Noordpolder, boven Warffum.

Hieronder treft u de verhalen aan van het ochtendprogramma.